Cảm nghĩ về tập san Họ Bùi Việt Nam

Cảm nghĩ về tập san Họ Bùi Việt Nam

Cảm nghĩ về tập san Họ Bùi Việt Nam

 

Tập san họ Bùi Việt Nam là cơ quan ngôn luận, là tiếng nói chung của tổ chức hoạt động Cộng đồng họ Bùi Việt Nam. Ra đời cùng thời gian thành lập tổ chức hoạt động dòng họ, đầu năm 2005 đến nay, gần 12 năm đã phát hành 32 số lưu hành trong cả nước.

IMG_0013 copy

 

I-Tên gọi và nội dung “tập san”:

Số đầu tiên, phát hành quý I/2005 tiêu đề” thông tin họ Bùi Việt Nam với nội dung gồm 4 chuyên mục:

  • Hoạt động dòng họ                               –  Diễn đàn
  • Văn thơ người họ Bùi                           – Tư liệu dòng họ

Từ số 5 phát hành tháng 7/2006 được đổi tên là “Đặc san họ Bùi Việt Nam” với nội dung xác định gồm 5 chuyên mục:

  • Hoạt động dòng họ                               – Tư liệu dòng Tộc
  • Nghiên cứu trao đổi                              – Người họ Bùi xưa và nay
  • Văn thơ người họ Bùi

Sau Đại hội đại biểu họ Bùi toàn quốc lần thứ nhất ngày 20 – 4 – 2008 trước yêu cầu về thông tin ngày càng cao của độc giả, việc phát hành ngày càng mở rộng trong cả nước, kể từ số 10 phát hành tháng 7/2008 về hình thức và nội dung cũng được cải tiến. “Đặc san” được quy định gồm 8 chuyên mục:

  • Hoạt động dòng họ                – Văn học nghệ thuật          – đời sống xã hội
  • Nghiên cứu trao đổi               – Liên kết dòng Tộc
  • Tư liệu dòng Tộc                   – Nhịp cầu nhân ái
  • Người họ Bùi xưa và nay      – Quảng cáo

(Chi tiết các chuyên mục xem trang 11-12 tập 10, phát hành tháng 7/2008)

II- Điểm qua một số chuyên mục chính:

Sau 12 năm hoạt động đến nay đã phát hành đến số 32. Với dự kiến mỗi năm 4 số. Thực tế mới đạt 2,6 số một năm. Tuy vậy, nếu quý vị độc giả có dịp điểm lại toàn bộ các số sẽ thấy đặc san đã cung cấp cho chúng ta một khối lượng đồ sộ nội dung phong phú về tổ chức hoạt động dòng họ và các tư liệu dòng Tộc có liên quan xưa nay nhiều người trong chúng ta chưa từng biết đến. Dưới đây xin phép cung cấp quý độc giả một số nét tóm tắt qua các chuyên mục chính theo cảm nhận cá nhân.

 1. Chuyên mục hoạt động dòng Họ

Qua 32 tập đã phát hành, đặc san đã ấn hành ngót 550 tin bài, văn bản, văn kiện về hoạt động dòng họ từ toàn quốc đến một số địa phương. Quý độc giả nghiên cứu sẽ nắm được toàn bộ sự hoạt động dòng họ từ ngày thành lập 19/12/2004 đến nay.

Về tổ chức thành lập, quy ước, điều lệ, quy chế làm việc, bộ máy điều hành của các tổ chức đã thành lập và những vấn đề liên quan. Chỉ còn điều phân vân là nhiều tài liệu, văn bản tổ chức hội họp, ấn hành rất chi tiết nhưng ngược lại thông tin cá nhân một số vị chức trách không được thu thập đầy đủ. Nên khi muốn liên hệ tìm hiểu hoặc giải quyết vấn đề gì sẽ gặp khó khăn là chi tiết nên nghiên cứu bổ sung trong thời gian tới.

Đặc biệt là qua các cuộc hội thảo lớn như Rừng Cấm Giếng Mỏ tại Phú Thọ, họ Bùi với 1000 năm Thăng Long, Hà Nội tại Văn Miếu Quốc Tử Giám, Danh nhân Bùi Quang Dũng cuộc đời và sự nghiệp tại Thái Bình… nhiều học giả, nhà khoa học, lịch sử trong và ngoài họ Bùi đã cung cấp cho chúng ta nhiều tư liệu của dòng họ vô cùng quý giá. Với chúng ta là người họ Bùi nhưng cũng không phải nhiều người biết được.

 2. Chuyên mục nghiên cứu trao đổi:

Với chuyên mục này qua 32 số tập san, tác giả và cộng tác viên cũng đã cung cấp hơn 100 bài viết qua nhiều lĩnh vực:

  • Hướng dẫn nghiên cứu dòng họ và việc họ
  • Kinh nghiệm tổ chức hoạt động dòng họ
  • Về lập gia phả chi họ dòng họ
  • Về nghiên cứu thêm đối với các vị Viễn Tổ họ Bùi như: Bùi Thạch Đa, Bùi Thạch Đê, Bùi Tá Hán, Bùi Cẩm Hồ và nhiều danh nhân khác
  • Giới thiệu một số kiến thức về nghiên cứu dòng họ, hoạt động dòng họ, tổ chức dòng họ là vấn đề mới. Tác giả mong muốn đề cập phương diện này để độc giả cùng quan tâm nghiên cứu trao đổi kinh nghiệm, cùng góp phần hoàn thiện xây dựng tổ chức họat động dòng họ Bùi các tuyến ngày càng hoàn thiện đưa lại lợi ích chung cho bà con trong dòng họ nhiều hơn, thiết thực hơn góp phần xây dựng xã hội phồn vinh, thịnh vượng.

 3. Chuyên mục tư liệu dòng Tộc:

Là một trong các chuyên mục chính, với chuyên mục này chắc nhiều độc giả cũng thống nhất là: nội dung độc giả mong đợi tìm kiếm được những thông tin mình đang khao khát bởi lẽ hoàn cảnh chung của chúng ta sống trong xã hội có nhiều biến động, hoàn cảnh li tán chuyển cư nhiều nên phần lớn các chi họ, dòng họ đều chưa tìm ra nơi phát tích của Thủy Tổ.

Với chuyên mục này tác giả và cộng tác viên đã có hơn 200 bài viết đăng trong 32 tập (có bài đăng 2-3 lần) với nội dung giới thiệu 186 dòng họ, chi họ với nhiều bậc niên đại khác nhau.

  • 2000 năm có họ Bùi Song Quan ở Phú Thọ
  • 1500 năm họ Bùi Hội Xuyên ở Huế
  • 1050 năm họ Bùi Ấp Hàm Châu ở Thái Bình
  • 800 năm họ Bùi Trích Sài ở Hà Nội
  • 700 năm họ Bùi Mỹ Xuyên ở Huế, Họ Bùi Hà Nguyên ở Thái Bình
  • 650 năm họ Bùi Văn ở Quảng Ninh, họ Bùi tại Đức La Đức Thọ Hà Tĩnh, họ Bùi Phất Lộc – Thái Bình
  • 600 năm họ Bùi Thịnh Liệt, Hà Nội, họ Bùi tại Diễn Châu Nghệ An
  • Trên 500 năm với họ Bùi Trung Thành, Hải Phòng, Tiên An Quảng Ninh, Cống Sơn Thanh Hóa, Thiên Lộc Hà Tĩnh

Số còn lại đều thuộc niên đại 200-500 năm. Có bài viết đăng 2-3 lần trong các số như: Rừng Cấm Giếng Mỏ, họ Bùi Thịnh Liệt, họ Bùi Nguyên Thái Bắc Ninh….

Qua nghiên cứu các bài viết đã đăng tải cho thấy:

+ Số chi họ, dòng họ được giới thiệu chưa nhiều so với số người họ Bùi trong cả nước, ước tính khoảng trên 4 triệu người.

+ Về niên đại cũng còn hạn chế đối với họ Bùi là dòng họ bản địa, quá trình phát triển trước đó ra sao chưa ai biết.

+ Các bài viêt chủ yếu giới thiệu sự phát triển chi họ, dòng họ theo hình thức “Phả Ký” mà chưa chưa giới thiệu “Phả Hệ” nên độc giả chưa thể tìm kiếm được điểm gặp để nghiên cứu kết nối dòng Tộc theo huyết thống.

Như vậy với tư liệu dòng Tộc được giới thiệu, so với yêu cầu mong biết của độc giả còn khoảng cách quá lớn. Vấn đề này mong muốn được Ban Lịch sử Truyền thống nghiên cứu biện pháp đẩy mạnh khai thác tư liệu đăng tải trong thời gian tới cả về chiều rộng và chiều sâu.

 4. Chuyên mục Người Họ Bùi xưa và nay:

Chuyên mục này qua 32 tập san, độc giả đã được đọc hơn 200 bài viết về người họ Bùi xưa và nay. Với người họ Bùi xưa, ngoài số bài viết giới thiệu trong chuyên mục còn được đăng tải trên các chuyên mục khác hoặc trong các bản tham luận của các hội thảo lớn. Nhiều danh nhân, vĩ nhân mà công danh sự nghiệp đã gắn liền với việc xây dựng, bảo vệ đất  nước, xây dựng quê hương dòng họ  như Bùi Thạch Đa, Bùi Thạch Đê, Bùi Đình Chấn, Bùi Quang Dũng, Bùi Tá Hán, Bùi Cẩm Hồ, Bùi Xương Trạch, Bùi Huy Bích, Bùi Khắc Nhất…. cùng nhiều vị khác.

Với người họ Bùi ngày nay cũng có nhiều người nổi danh trong nhiều lĩnh vực: chính trị, ngoại giao, kinh tế, văn học, nghệ thuật. Trong đó đã có những vị được ghi thành sách như cụ Bùi Viện, Bùi Bằng Đoàn… hoặc chưa thành sách nhưng đã có đóng góp lớn như cụ Bùi Đại, Bùi Phan Kỳ, Bùi Sơn Tùng… Trong sản xuất kinh doanh, trong khoa học kỹ thuật, trong văn hóa nghệ thuật cũng có rất nhiều người nổi danh cả nước cùng biết đến: Bùi Kiến Thành, Bùi Quang Ngọc, Bùi Việt Hải được Hà Lan phong Phó Giáo sư trẻ nhất là 32 tuổi; Bùi Huy Đường là Viện sỹ nổi danh ở Pháp; Bùi Thị Hạnh Vân giữ lửa trống đồng Việt Nam…Hai danh nhân đặc biệt là ông Bùi Quang Thận, người cắm cờ giải phóng trên nóc dinh Độc Lập trưa 30/4/1975 và ông Bùi Văn Tùng là người đã viết lời đầu hàng cho Tổng thống Việt Nam Cộng Hòa Dương Văn Minh đồng thời đưa ông đến đọc trước đài phát thanh Sài Gòn trưa 30/4/1975. Ông cũng là người đại diện chính quyền giải phóng tiếp nhận sự đầu hàng đó kết thúc chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, giải phóng Miền Nam Việt Nam thống nhất đất nước.

Mỗi người có công với nước với dân với dòng họ là một bức tranh đẹp chỉ tiếc rằng chúng ta chưa kết nối được các bức tranh đẹp lại thành một dòng tranh đẹp. Chủ Tịch Hồ Chí Minh đã nói “Nhiều chi họ, dòng họ hợp thành làng xã, nhiều làng xã hợp thành quê hương đất nước. Muốn đất nước giàu mạnh ta phải xây dựng cường thịnh từ dòng họ đi lên”. Nếu chúng ta có cách nào đó vận động, kết nối được nhiều người nổi danh trong dòng họ để cùng xây dựng dòng họ. Không chỉ riêng tổ chức hoạt động dòng họ mà nội bộ chi họ, dòng họ từng địa phương cũng sẽ lớn mạnh hơn nhiều. Lợi ích đó không riêng cho dòng họ mà cho cả quê hương đất nước. Về mặt này chúng ta cũng có thể chưa thu thập được nhiều thông tin nhưng có thể nhiều nơi đã thực hiện. Chúng ta cần quan tâm đến hoạt động đó của người có tâm huyết dòng họ như: hiến đất, công đức tiền, vật chất xây dựng từ đường, làm từ thiện giúp đỡ gia đình khó khăn hoạn nạn….

 5. Chuyên mục liên kết dòng Tộc

Với chuyên mục này, qua 32 tập số bài viết chưa vượt số 40 đã phản ánh đúng thực tế.

– Phần lớn các chi họ, dòng họ mới có gia phả khoảng 15-18 đời, nên vẫn chưa tìm ra nơi phát tích Thủy Tổ

– Tư liệu đăng tải chưa thể hiện được hết những yêu cầu độc giả mong muốn.

– Để cải thiện được chuyên mục này kiến nghị Ban Lịch sử Truyền thông có biện pháp cụ thể, sâu rộng, khai thác gia phả của nhiều chi họ, dòng họ ở các địa phương. Nhất là với những chi họ, dòng họ có niên đại cao và công bố cho độc giả nghiên cứu để tìm cách kết nối dòng Tộc.

 III. Cảm nghĩ về tập san Họ Bùi Việt Nam:

Tập san Họ Bùi việt Nam là cơ quan ngôn luận, là tiếng nói chung của tổ chức hoạt động dòng họ. Nội dung các chuyên mục đã được xác định để cùng thực hiện tôn chỉ, mục đích, phương châm hành động của tổ chức hoạt động dòng họ.

Qua gần 12 năm lưu hành, đã phát hành 32 tập cung cấp cho độc giả khối lượng thông tin tư liệu khổng lồ, đa dạng, phong phú. Với tổ chức dòng họ đã là một cố gắng lớn, đưa lại một thành tích lớn trong điều kiện khó khăn nhiều mặt đáp ứng phần nào lòng mong mỏi đưa lại niềm vui, sở thích cho độc giả.

1.Hiện tại tổ chức hoạt động dòng họ đã trải rộng cả nước, tập san cũng đã phát hành cả nước. Cần có biện pháp truyền thông rộng rãi để những nơi có tổ chức hay chưa có hoạt động dòng họ được biết đến.

  • Mua đọc để biết về tổ chức hoạt động dòng họ Bùi. Có thể biếu tặng …
  • Cung cấp tin tức, tư liệu cho tập san, tạo điều kiện để tập san ngày càng phát triển.

2.Với tập san phát hành từng thời gian cần xác định trọng tâm qua từng tập để việc biên soạn tin bài phù hợp với thời gian phát hành đặc biệt quan tâm chuyên mục độc giả đang khao khát muốn tìm hiểu nghiên cứu. Những tập gần đây nội dung có phần rời rạc, ảnh bìa chưa khớp với trọng tâm tập phát hành, có bài viết chưa hoàn toàn phù hợp với chủ đề tạp chí. Đề nghị Ban biên soạn nghiên cứu thêm.

3.Qua 12 năm hoạt động theo kế hoạch dự kiến phát hành 4 tập mỗi năm, thực tế bình quân mỗi năm phát hành 2,6 tập đạt 65%. Với ban biên tập ít người, làm không chuyên trách không chi phí như vậy đã là quá cố gắng. Cần tìm cách tăng lượng ban biên tập, cố gắng mỗi chuyên mục có 1-2 người mới có thể khai thác tin bài, biên tập, kiểm tra, hiệu đính nội dung chính xác nhất là khi phát hành tăng số lượng 4 tập một năm.

4.Trong in ấn, xuất bản, có những lỗi về chính tả không thể tránh khỏi nhưng lỗi về biên soạn cần hết sức quan tâm. Ví dụ:

– Tập 30-31 trong tập có đến 20 trang in mầu nhưng với trang đầu tập đăng “thư chúc tết của Chủ tịch BCH” lại in đen trắng. Vì thiếu kinh phí in màu 1 trang hay vì lý do gì thì độc giả cũng khó chấp nhận cách biên soạn như vậy.

– Tập 32 mới phát hành: trong bài Lễ khởi công xây dựng chính điện chùa Cao Sơn”. Trang 98 có đoạn viết: “Tỉnh Ninh Bình đã ủng hộ kế hoạch tôn tạo và xây dựng khu di tích chùa Cao Sơn theo phương thức xã hội hóa”; trang 99 lại có đoạn viết: “Tổng kinh phí 121,6 tỷ đồng….. ông Bùi Xuân Trường là chủ đầu tư công trình…”. Nội dung hai đoạn trích trên trái ngược và mâu thuẫn nhau? Cũng trong bài này lời thuyết minh dưới ảnh cuối trang giới thiệu ông Bùi Hữu Dược là Trưởng Ban Tôn giáo chính phủ, có lẽ sai chức danh. Ban biên tập cần xem xét và rút kinh nghiệm.

5. Quy chế hoạt động thông tin mới được ban hành, để quy chế thực sự đi vào hoạt động xin đề nghị Ban Thông tin nên có sự phân công cụ thể, có người trực tiếp làm việc với các đơn vị đã có tổ chức hoạt động dòng họ, thống nhất từng thời kỳ với đơn vị.

– Năm hay Quý đơn vị đặt mua bao nhiêu tập san?

– Phương thức chuyển tập san?

– Phương thức thanh toán? (Nên có chiết khấu với đơn vị mua nhiều)

– Cử người trực tiếp giao dịch là ai?

Vấn đề này một số dòng họ đã thực hiện, với họ Bùi cần có phương pháp thực hiện để tạo điều kiện tập san lưu hành tốt.

Là người được hân hạnh đọc cả 32 tập và hiện còn lưu giữ. Tôi mạnh dạn nêu những ý kiến trên để trao đổi cùng với quý vị độc giả, ban biên tập. Có gì chưa đúng mong được góp ý

 

Trân trọng

Bùi Đình Phi